Op donderdag 2 oktober organiseerde ik voor het NRP en het Lectoraat Bouwtransformatie van de Hogeschool van Amsterdam een excursie naar twee inspirerende projecten in het kader van het onderzoeksproject Identical Strangers.

Tussen 1960 en 1975 zijn in hoog tempo overal in Nederland 80.000 woningen met industriële methoden gebouwd. Per systeem vaak identiek, maar soms ook niet. We bezochten twee projecten om de potentie van de verduurzaming van deze systeembouw nader te bekijken: de Wiltonflats (nominatie Gulden Feniks 2025) in Schiedam en Welschen 2 in Rotterdam.

De Wiltonflats van corporatie Woonplus Schiedam zijn uitgevoerd in het MUWI-bouwsysteem en getransformeerd door Zijdekwartier architecten. De ambitie was de Wiltonflats niet alleen bouwfysisch te verbeteren en te verduurzamen, maar gelijktijdig de leefbaarheid te verbeteren en de verbinding tussen bewoners te versterken. Een belangrijke basis onder de fysieke ingrepen was het ruimte geven aan alledaagse ontmoeting tussen bewoners, niet alleen in een ontmoetingsruimte, maar verweven in de hele leefomgeving.

Welschen 2 in Kleinpolder-West in Rotterdam van corporatie Woonstad Rotterdam is uitgevoerd in het gelijknamige Welschen-bouwsysteem en door Vanschagen Architecten aangepakt. Het opvallende aan het door Frans Welschen ontwikkelde systeem is dat het door de dragende gevels, de kolommenstructuur en vloerconstructie bijzonder flexibel is. De veelzijdigheid van Welschen maakte het mogelijk om de portiekblokken met eenzijdig woonaanbod te transformeren naar een aantrekkelijk complex waarin door de schalen heen (stedenbouw, architectuur, blok, portiek en lift ontsloten galerij, maisonnettes, beschermd wonen) nu verschillende doelgroepen met veel plezier naast elkaar wonen.

Bij beide projecten kwamen de betrokken architecten, corporaties en aannemers uitgebreid aan het woord: veel persoonlijke dank aan Ianthe Mantingh, Quintus Blok, Aafke de Bode, Sjors Willems, Arjan Gooijer, Rens van Dijk en Peter Vervoorn.